Truyền Cảm Hứng Đọc Sách Cho Trẻ Ngay Từ Lứa Tuổi Mầm Non

0
686
hình thành thói quen đọc sách của trẻ

Chúng ta đều đã được biết về những tác dụng tuyệt vời của việc đọc sách. Sách chính là kho tàng kiến thức vô giá của nhân loại, được lưu giữ hàng ngàn năm, đem theo biết bao kinh nghiệm quý giá mà ông cha ta đã để lại, giúp cho chúng ta ngày hôm nay và con cháu mai sau có thể được thừa hưởng những giá trị của người đi trước và có thể phát huy thêm những điều tốt đẹp ấy.

Xem thêm:

Tôi và các bạn chắc hẳn cũng giống nhau, ngay từ ngày còn bé chúng ta đã được những người thân trong gia đình, bố mẹ, thầy cô giáo, những người xung quanh dạy bảo và truyền đạt cho chúng ta những tri thức tuyệt vời về thế giới xung quanh, về những con số, những hiện tượng vật lí tuyệt vời, về kiến thức xã hội, về lịch sử dân tộc cũng như cách cư xử đúng mực với mọi người, với thế giới quanh ta, dạy ta cách làm người. Chúng ta bắt đầu tiếp thu và học hỏi rất nhiều từ khi lên 3 tuổi, tích luỹ mọi thứ trong cuộc sống hàng ngày thông qua những hoạt động giao tiếp, những lời chia sẻ của mọi người với nhau. Đây giống như 1 hình thức giảng dạy thụ động rất được áp dụng ở các bậc học trong nước ta. Thế nhưng nhu cầu học hỏi là rất lớn, và không phải ai cũng có khả năng truyền đạt cho chúng ta những điều chúng ta tò mò và khao khát tìm hiểu về chúng. Chúng ta luôn mang khao khát rất lớn về thế giới quanh ta, những điều diệu kì xung quanh, với tâm trí tò mò như một đứa trẻ, đòi hỏi được học ở mỗi chúng ta tuy có khác nhau nhưng vẫn là rất lớn. Vậy ở đâu giúp chúng ta có thể tìm được những điều mà chúng ta cần ? Câu trả lời chỉ có thể là ở trong sách. Chúng ta có thể tiếp cận được một lượng lớn, lớn hơn rất nhiều so với việc học ở trên lớp từ trong sách. Nguồn kiến thức ở trong sách gần như là vô tận mà cả 1 đời nghiền ngẫm cũng chưa chắc đã được một phần. Từ những cuốn sách bắt đầu tuổi thơ như truyện tranh, truyện cổ tích, rồi đến những truyện ngụ ngôn, . . . rồi đến sau này là về nhiều lĩnh vực lớn hơn như kinh tế, văn hoá, chính trị, rồi đến những cuốn tiểu thuyết lớn như tiểu thuyết phiêu lưu, tâm lí, hay đến những cuốn sách dạy kĩ năng mềm, dạy phát triển bản thân và tạo động lực, rồi đến những cuốn tự truyện của những người nổi tiếng.

Thói quen đọc sách được hình thành từ sớm thì khối lượng  kiến thức mà bản thân có càng nhiều. Đọc càng nhiều sách thì khả năng thành công càng cao, vì ở đó bản thân chúng ta có thể tìm thấy những gì chúng ta cần. Giống như những sở thích khác, sở thích đọc sách cũng giống  như khi chúng ta thích một nhân vật nào đấy thì đọc đi đọc lại, thích một bài hát nào đó thì nghe đi nghe lại , . . . đây là một thói quen tuyệt vời khi nó được dùng để “ giết thời gian” . Gọi là giết thời gian thế nhưng những lợi ích mà nó đem lại thì không hề nhỏ một chút nào. Nó giống như việc chúng ta vừa học tập lại vừa thư giãn vậy. Vài phút ngẫu hứng ngồi đọc sách trong những thư viện sau giờ học, là ngày mưa tìm đến những nhà sách lật vài trang sách đã trở thành thói quen của những người đọc sách. Tuy nhiên dù có là đam mê hay không, dù là đọc một cách nghiêm túc hay chỉ là rảnh rỗi không có việc gì làm thì việc đọc sách cũng đem đến cho chúng ta những trải nghiệm thú vị. Không phải từ nhiên mà người ta khuyến khích việc chúng ta đọc sách, hoặc có những nhà văn dành cả cuộc đời chỉ để viết sách. Sách sở hữu những nguồn kiến thức vô giá và việc đọc sách đem lại cho chúng ta những lợi ích to lớn mà chính chúng ta cũng chưa thể hiểu hết về nó. Bây giờ chúng ta cùng điểm qua một số lợi ích về việc đọc sách để biết tại sao từ trẻ em đến học sinh, sinh viên, rồi các bạn trẻ, người đi làm, các bác lớn tuổi vẫn chăm chỉ đọc sách và sách được khuyến khích mọi người đọc nhé !

Một Số Lợi Ích Của Việc Đọc Sách Đối Với Cuộc Sống

Đọc sách giúp chúng ta nâng cao kiến thức, cũng có thể nói là mở ra chân trời mới trong kiến thức, bởi lẽ những kiến thức mà sách mang lại là rất lớn, lớn hơn rất rất nhiều những gì chúng ta học hàng ngày từ cuộc sống và trên lớp. Không ai trong chúng ta có thể thống kê đầy đủ trên thế giới có bao nhiêu đầu sách khác nhau, không ai biết được đầy đủ những cuốn sách đã viết ra được xuất bản về vấn đề nào. Có thể nói sách chính là nguồn tri thức vô tận, và về mọi lĩnh vực trong đời sống của chúng ta. Sách truyền đạt cho chúng ta những kiến thức mà những người đi trước đã kiểm nghiệm và để lại, giúp chúng ta bổ sung kiến thức mà không cần mất tg để kiểm nghiệm lại. Những cuốn sách viết về kinh tế, đời sống, lịch sử và văn hoá của nhân loại cung cấp cho chúng ta tất cả những kiến thức về kinh doanh và về những thực tế trong xã hội, về sự phát triển của nhân loại trong từng thời kì, hay về những văn hoá dân tộc mà chúng ta cần giữ gìn và phát huy. Các cuốn tiểu thuyết dày cộp cũng không hề vô ích khi nó cho chúng ta mỗi câu chuyện, mỗi góc nhìn về cuộc sống, có đôi khi nó chính là những mảnh ghép trong 1 góc khuất của cuộc sống mà bình thường chúng ta vô tình không để ý. Thời gian để chúng ta trải qua một câu chuyện ngắn hơn nhiều so với việc chúng ta trực tiếp trải qua câu chuyện ấy, thế nhưng những giá trị mà nó đem lại cho chúng ta lại không hề suy giảm khi mà bản thân chúng ta hoàn toàn có thể chiêm nghiệm, nhập vai bản thân hay biến chuyển tâm lí của bản thân như chính nhân vật trong cuốn tiểu thuyết ấy. Có đôi lúc những bài học không được những người trực tiếp trải qua viết lại vì đơn giản họ đã phải trả cái giá bằng mạng sống để có được bài học ấy cho những người sau này không bị lặp lại, và ta chỉ mất có vài trang sách để có thể trải qua những điều như vậy với một tâm thế hoàn toàn thoải mái và một tâm lí an toàn. Chưa kể đến những cuốn sách viết về khoa học mà các nhà khoa học đã đánh đổi hàng chục năm thâm chí là cả đời để đúc kết chỉ trong  vài trang sách với hi vọng những người phía sau có thể tiếp thu và viết tiếp lên đó. Tất cả số đó đều mang bên trong những nguồn kiến thức xúc tích, những tinh hoa văn hoá của nhân loại. Vậy có đáng để chúng ta đánh đổi những phút ngồi đọc sách hay không? Không nói về những kiến thức cao xa như vũ trụ, tên lửa, hay những cách để tìm kiếm sự sống ngoài vũ trụ. Chỉ đơn giản đọc sách để biết tại sao khi cháy xăng thì không nên dập bằng nước, để biết tại sao khi có mưa bão sấm chớp thì không nên ra ngoài, vv . . . Đọc sách dù ít dù nhiều cũng sẽ đem lại cho bản thân những kiến thức hữu ích có thể áp dụng và làm cho cuộc sống tốt đẹp hơn nhiều.

Đọc sách giúp cải thiện sự tập trung và tăng cường khả năng  giúp kĩ năng  tư duy và phân tích được nâng cao. Khi bạn cầm trên tay cuốn sách và từ từ thưởng thức nó, dường như tất cả mọi giác quan trên cơ thể bạn chỉ đều tập trung vào 1 điều duy nhất : ĐỌC SÁCH . Bàn tay bạn lật lật từng trang giấy, toàn bộ tâm trí thì hoạt động tối đa để tiếp thu và dung nạp những kiến thức mà cuốn sách đang nhắc đến, đôi mắt thì tập trung theo từng chữ, từng dòng, hơi thở đều dặn, . . . Đấy là lúc đọc sách thông thường, đối với những cuốn sách viết về những vấn đề hay kiến thức bạn quan tâm thì bạn hoạt động đến 200% công suất để theo dõi nó. Bản thân vừa đọc, vừa nhận biết, xử lí và cả tư duy, phân tích theo từng phần. Vì vậy có thể nói thời gian mà bản thân theo dõi và đọc một cuốn sách chính là khoảng thời gian mà bạn rèn cho bản thân sự tập trung cũng như khả năng tư duy phân tích một cách kì diệu.

Đọc sách còn giúp cho vốn từ ngữ được mở rộng. Nghe qua có thể chúng ta cảm thấy hết sức vô lí vì những từ ngữ chúng ta vốn đã sở hữu, việc vận dụng như thế nào là do bản thân chúng ta.  Thế nhưng chính điều đó mới là vấn đề. Việc đọc sách giúp tạo cho chúng ta khả năng diễn đạt xúc tích và sắp xếp từ ngữ 1 các logic và thu hút mọi người. Việc chăm chỉ đọc sách cũng giúp cho chúng ta có thể giao tiếp nói chuyện 1 cách hết sức hoạt ngôn , cởi mở và cuốn hút.  Bởi vậy mới nói  khi đọc sách càng nhiều bạn sẽ càng có nhiều kiến thức và khả năng diễn đạt với vốn ngôn từ cũng phong phú hơn, đem lại cho người nghe cảm giác cuốn hút và dễ chịu. Nhờ đó mà khả năng viết cũng cải thiện rõ rệt, mở ra nhiều cơ hội mới trong các mối quan hệ hàng ngày cũng như công việc của bản thân.

Đọc sách không những giúp bản thân tăng cường trí nhớ mà còn loại bỏ gần như hoàn toàn khả năng mất trí nhớ khi về già. Khi đọc sách bạn sẽ tập cho bản thân việc ghi nhớ về cách nhân vật, đặc điểm tính cách, và hoàn cảnh của họ, cũng như về những hoài bão, về lịch sử, về những sắc thái hay có thể kể đến các tình tiết hình thành nên lối sống qua mỗi câu chuyện và nhân vật gặp phải. Ban đầu việc ghi nhớ có thể nói là quá tải đối với người mới đọc sách, thế nhưng nếu kiên trì thì không những não bộ có thể tiếp thu, ghi nhớ mà còn có thể rèn luyện những khả năng tư duy logic. Não bộ con ngừoi hết sức kì diệu vì cứ có thêm những kiến thức mới thì não bộ lại có thêm nếp nhăn và củng cố những nếp nhăn cũ, hỗ trợ việc nhớ lại những kí ức đã cũ và giúp bản thân làm chủ được cảm xúc.

Đọc sách còn giúp cho bản thân được thử giãn, giảm stress một cách hiệu quả. Có rất nhiều thể loại sách, từ những loại sách đau đầu như khoa học, chính trị đến những thể loại đơn giản mà dễ chịu như sách tâm lí, truyện cười, truyện tranh, kể về những điều thú vị. Những loại sách này không đem lại quá nhiều kiến thức nhưng hiệu quả mà nó đem lại vẫn tốt không hề bị suy giảm gì cả, bản thân chúng ta khi đọc loại sách này cũng không  cần thiết phải căng não ra để tiếp thu và dung nạp vào đầu óc mà chỉ đơn giản đọc và hiểu, và . . . thư giãn. Chúng  giúp cho đầu óc chúng ta có thể được nghỉ ngơi và đem lại những tiếng cười sảng khoái nhờ những lời lẽ hóm hỉnh, tự nhiên mà hết sức chân thật, cùng với những câu chuyện hết sức hài hước. Lúc này bản thân chúng ta chỉ còn một việc phải làm đó chính là cảm nhận và thưởng thức.

Đọc sách đem lại cho chúng ta một tinh thần sảng khoái, kích thích tinh thần tràn đầy năng lượng một cách trong lành. Những nghiên cứu của các nhà khoa học về lợi ích của việc đọc sách đều đã khẳng định rằng đọc sách giúp chúng ta được kích thích tinh thần. Sự kích thích này giúp cho bản thân làm chậm tiến độ của việc lão hoá, alzheimer và cả bệnh mất trí nhớ nữa. Giống như những cơ quan khác bên trong cơ thể của chúng ta, bộ não luôn đòi hỏi phải được tập thể dục thường xuyên vì nó chính là trung khu điều khiển cho các hoạt động trong cơ thể. Đồng thời việc chúng ta đọc sách cũng giúp cho đầu óc được thư giãn và giúp nghỉ ngơi ngắn để lấy lại động lực và sức lực để tiếp tục làm việc hay học tập hăng say hơn trước. Nó cơ bản giống như việc sau 1 khoảng thời gian bản thân phải làm việc liên tục, cảm thấy mệt mỏi và chúng ta chọn cách đi du lịch để được nghỉ ngơi và giúp bản thân yên tĩnh để lấy lại cảm hứng phấn khởi giúp ngày mai làm việc với nhiều năng lượng hơn. Đôi khi trong mỗi cuốn sách mà chúng ta đọc bản thân chúng ta lại vô tình tìm thấy hình ảnh của mình ở đó, nhờ vào đó mà chúng ta đã vô tình tìm được những lời khuyên tốt nhất và cách thức vượt qua những khó khăn, áp lực đang cố đèn nén ta trong cuộc sống. Đem lại cho bản thân chúng ta những cảm xúc tích cực, giúp ta sống vui vẻ hạnh phúc cũng như một liều thuốc thần kì giúp còn người ta có những khoảng thời gian lặng yên và hội phục sau những tổn thương về mặt tinh thần, hay có thể thay đổi được rất nhiều các loại bệnh mà trong xã hội ngày nay con người đang bị bủa vây như chứng trầm cảm hay bệnh tự kỉ. . . Có thể nói sách chính là kho tàng kiến thức lớn nhất của nhân loại mà không một thứ gì hay bộ não nào có thể thay thế được. Sách không chỉ cung cấp cho chúng ta những tri thức cần thiết mà còn mang trong đó những bài học cuộc sống, những kinh nghiệm sống, đồng thời cũng là những phương tiện giải trí hết sức hiệu quả khi bản thân cảm thấy căng thẳng.

Làm Thế Nào Để Có Thể Hình Thành Thói Quen Đọc Sách

Như chúng ta đã nói ở trên về những tác dụng diệu kì của việc đọc sách. Thế nhưng làm sao để tập cho bản thân lâu nay đã quen lười biếng việc đọc sách trở thành một người chăm chỉ, kiên trì, và say mê. Lời khuyên mà tất cả các chuyên gia đưa gia đó chính là hãy bắt đầu ngay lúc này. Đối với việc đọc sách thì không nên mất thời gian để suy nghĩ xem có nên đọc hay không mà hãy bắt đầu ngay lúc này. Thói quen đọc sách hình thành càng sớm thì bản thân càng đọc được nhiều sách, con người sẽ càng trở nên tài giỏi, và khả năng thành công trong công việc, trong theo đuổi đam mê và cả trong các mối quan hệ sẽ cao hơn tất cả. Đối với trẻ em từ lớp 1 trở lên, hay như các học sinh, sinh viên, các bạn trẻ, người đi làm thì tập 1 thói quen đọc sách được lặp lại mỗi ngày không phải là cái gì đó quá khó khă, họ chỉ đơn giản là viết mục tiêu lên giấy rồi đánh dấu tích để thực hiện hàng ngày. Nhưng đối với những trẻ em chưa biết đọc thì làm sao chúng ta tập cho trẻ những thói quen làm quen với sách để tạo sự đam mê sách sau này? Có một ý tưởng rất tuyệt vời được đưa ra ở đây là cho trẻ tập sáng tác truyện tranh.

Ý tưởng trên được một cô giáo tên Nguyễn Thị Tâm Xuân,  giáo viên một trường mầm non nghĩ ra và đưa vào chương trình giảng dạy các bé của mình. Để rèn cho các bé một thói quen đọc sách thật là một điều hết sức khó khăn bởi lí do đơn giản là phần lớn các bé chưa biết đọc, thế nhưng cô Tâm Xuân, giáo viên của trường mầm non 24A, quận Bình Thạnh, thành phố Hồ Chí Minh đã xây dựng được một số phương pháp để tăng hứng thú tìm tòi, đọc sách của trẻ. Ý kiến này ban đầu chỉ có trường áp dụng, nhưng tính đến thời điểm hiện tại nó đã được nhiều trường mầm non trong khu vực bởi tính khả thi và những hiệu quả tốt mà nó mang lại.

Ý tưởng đầu tiên là cho bé tập đọc hiểu các mẫu truyện tranh. Đã có tới 18 năm trong nghề nuôi dạy trẻ, cô Xuân với những kinh nghiệm cùng những hiểu biết về sở thích cũng như tính cách và tâm lí của trẻ. Cô muốn biến những buổi học nhàm chán chỉ có ca múa hát sinh hoạt, ăn uống đúng giờ, mà còn muốn cho các bé có được sự hào hững mỗi buổi sáng đến lớn, cùng với sự vui vẻ sau mỗi giờ tan tầm với nét mặt tươi vui của trẻ khi khoe với cha mẹ những điều mình được học ở trường hôm nay. Và cô cũng muốn xây dựng, hoặc ít nhất là đặt nền móng cho trẻ với những thói quen tốt, góp phần chăm sóc cho những mầm măng non ngày mai có thể vươn cao, vươn xa để trở thành những người có ích và thành công.

Các trường mẫu giáo nuôi dạy trẻ luôn xem trọng chất lượng của việc chăm sóc và dạy dỗ trẻ, bên cạnh đó các trường mẫu giáo cần quan tâm để trẻ làm “ trung tâm” tức là cho trẻ cơ hội được đứng ở giữa, xung quanh có mọi thứ để giúp trẻ có thể tự tư duy, sáng tạo và phát huy tối đá tất cả những năng lực của bản thân dựa trên những sở thích cá nhân. Muốn thế thì bên cạnh việc chăm sóc hỗ trợ cho trẻ có điều kiện phát triển tốt nhất cả về cơ thể lẫn trí tuệ nhà trường phải xem trọng công tác giáo dục. Việc tạo cho trẻ thói quen đam mê vào những việc bổ ích chính là bước đầu tiên hỗ trợ cho trẻ có thể phát triển sau này. Hiện nay đại đa số các trường mầm non không được dạy chữ theo như quy định đã đề ra, điều này không tránh khỏi việc sau những giờ lên lớp ở nhà các em không biết làm gì ngoài “nằm chờ cơm ” , hay trẻ em ở những đô thị thì cắm mặt vài Ipad, điện thoại, tivi mà bỏ qua việc đọc sách. Những điều này vừa không đem lại sự tiến bộ cho trẻ mà thậm chí còn gây ảnh hưởng không tốt khi cho trẻ tiếp xúc với công nghệ điện tử quá sớm, có những trường hợp mà trẻ bị cận ngay từ khi còn rất nhỏ, hay trẻ nghiện game khi còn là học sinh cấp 1, cấp 2 giống như những điều chúng ta chỉ thấy ở những học sinh cấp 3 ngày trước. Việc tạo điều kiện cho trẻ sử dụng các thiết bị công nghệ để chơi từ sớm đã không những không đem lại tác dụng tốt cho trẻ mà còn có thể khiến trẻ bị tiêm nhiễm ở những trang mạng xấu. Lo lắng cho những mầm non tương lai của đất nước, các em lại đang trong độ tuổi trăm hoa đua sắc, khi mà sự tò mò và khao khát được tìm hiểu thế giới đang ở độ cao nhất, thế là cô Xuân đã tìm ra 1 cách để giúp các em có thể học tập và say mê đọc sách ở nhà ngay cả khi còn chưa biết đọc.

Thường thì những cuốn truyện tranh có hình ảnh đẹp, với màu sắc sinh động về thiên nhiên, con người, hay thế giới động vât, thế giới cổ tích được bày bán tràn lan trên thị trường không đem lại sự say mê và có sức hút với các em nhỏ. Rồi những cuốn truyện tranh với những dòng chữ lớn phía dưới nhưng các em vẫn chưa thể đọc cũng chẳng tạo ra sức hút gì cả, phần lớn những loại truyện như thế này phụ huynh chỉ mua về rồi đọc cho trẻ nghe, như thế trẻ sẽ cảm thấy đơn giản nhưng sẽ rất nhanh quên,  không đem lại hiệu quả gì cả.

Để cho các em tự tìm ra sở thích khi đọc truyện tranh thì các em phải hiểu bức tranh nói về điều gì, mà để hiểu được thì đơn giản nhất chỉ có để các em tự thiết kế mọi thứ theo như suy nghĩ của các em thôi, thế là cô Xuân đã tìm ra và khuyến khích các em tự vẽ ra những bức tranh theo đúng với suy nghĩ và ý tưởng của mình. Nhờ đó mà các em được kích thích trí tưởng tượng 1 cách tối đa và được bộc lộ hết tài năng của mình. Sau khi vẽ xong, các em sẽ được giải thích ý nghĩa của những bức tranh mà mình đã vẽ, rồi cô giáo sẽ ghi chú xuống bên dưới bức tranh ấy, điều đó làm cho các em tự hào về bản thân mình, giúp các em có thể tự tin và phát huy hết những năng lực của mình trước khi bước vào lớp 1, nhờ đó mà khi học sgk các em hoàn toàn có thể nhìn vào bức tranh và hiểu được phần nào câu chuyện. Đồng thời chính việc khuyến khích các em vẽ ra những ý tưởng, những mơ ước của mình cũng giúp cho trẻ có niềm vui thú tìm hiểu về những điều tuyệt vời trong sách, mang khát khao được biết về thế giới rộng lớn kia.

Chuyển Biến Từ Việc Đọc Hiểu Tới Việc Diễn Giải Ý

Thói quen phải bắt đầu từ những việc bình thường lặp đi lặp lại hay xuất phát từ những đam mê chứ k thể bị bắt ép, Hiểu được điều này, cô Xuân cho phép các em được thoải mái và tự do phác hoạ những điều mình thích, những câu chuyện mình nhớ và muốn kể lại, và quan trọng hơn là cô hướng các em đến việc diễn đạt các lời truyện.  Cô chia sẻ “ Diễn đạt được nghĩa là bức tranh mà các em vẽ là có dụng ý. Và ngược lại khi hiểu được nội dung thì các em hoàn toàn có thể diễn đạt 1 cách trôi chảy hơn. Cái mà tôi muốn hướng đến chính là nội dung sau mỗi câu chuyện.”

Vốn đã hiểu được tâm lí của các em, lại có những cách thức rõ ràng, cô Xuân đã rất thành công khi hướng các em đi theo hướng đi tốt nhất. Các ý tưởng của các em, sẽ được cô tổng hợp lại thành 1 tập truyện, rồi sau mỗi giờ lên lớp, cô lại mang tập truyện ra, tập trung các em lại và kể cho các em nghe những câu chuyện mà chính các em đã vẽ bằng một cách say mê.

Được chính cô giáo hiệu trưởng trường nhận xét cô Xuân là một giáo viên hết sức tâm huyết, yêu nghề, yêu trẻ, ngoài những công tác mà cô đã đóng góp trong các công tác chuyên môn thì cô còn sáng tạo và hướng các em đến những thói quen tốt có lợi cho các em sau này. Các giáo viên thông thường chỉ biết đi dạy để truyền lại cho các em những điều mình có, nhưng đến tay cô Xuân, cô đã truyền ngon lửa đam mê để các em có được niềm vui thú đọc sách và sở hữu những điều tốt nhất cho bản thân trong tương lai. Cảm hứng đọc sách sẽ giúp thay đổi suy nghĩ của cả một thế hệ, qua đó giúp các em sẽ trở thành những người kiến thiết đất nước trong tương lai.

 

Chia sẻ

BÌNH LUẬN

Please enter your comment!
Please enter your name here